Aylık %3 oranı 12 ile çarparak %36 bulabilirsin. Ancak her ay oluşan getirinin anaparaya katıldığı senaryoda yıllık büyüme farklıdır. Oranın aylık/yıllık ve nominal/bileşik türünü söylemeden yapılan karşılaştırma eksik kalır.
Aylık %3’ün 12 katı %36 nominal yıllık orandır. Getiri her ay anaparaya ekleniyorsa bileşik yıllık değişim (1,03¹² − 1) × 100 ≈ %42,58 olur. Bu hesap sabit, vergisiz ve masrafsız bir matematik senaryosudur.
İki model farklı nakit akışı varsayar
10.000 TL’nin bir yıl boyunca basit %36 getirisi 3.600 TL’dir; dönem sonu 13.600 TL olur. Aynı yıllık nominal oran aylık dönemlere ayrılır ve her ay getiri anaparaya eklenirse ikinci ayın hesabı 10.000 TL yerine 10.300 TL üzerinden başlar.
Burada eklenen kazancın da sonraki dönemlerde getiri üretmesi sonucu değiştirir. Her ay kazancı dışarı alıyorsan veya yeni dönem oranı değişiyorsa aynı bileşik sonuç otomatik oluşmaz.
Aylık oranı bileşik yıllığa çevir
1,03’ü 12 kez çarpmak 1,425760… katsayısı verir. 10.000 TL ile çarpıldığında 14.257,61 TL bulunur. Başlangıç tutarına göre kazanç yaklaşık 4.257,61 TL, değişim %42,576… olur.
Bileşik faiz aracında yıllık nominal oran alanına 36, dönem sıklığına aylık seçimi girildiğinde dönem oranı 36 ÷ 12 = %3 olur. Bu alana 3 yazıp aylığı seçmek, yıllık nominal %3’ün aylık dönemlere dağıtıldığı başka bir senaryodur.
| Yöntem | Dönem sonu | Getiri | Başlangıca oran |
|---|---|---|---|
| Yıllık %36 basit / tek dönem | 13.600 TL | 3.600 TL | %36 |
| Aylık %3 bileşik | 14.257,61 TL | 4.257,61 TL | %42,58 |
Kredi teklifinin yıllık maliyeti ayrıca hesaplanır
Bileşik oran, vergi ve masrafları kendiliğinden içermez. Kredi ödeme planında anapara zaman içinde azalır; taksit tarihi ve ek giderler nakit akışını etkiler. Mevduatta stopaj ve yeniden bağlama oranı da sonucu değiştirir.
Bu yüzden tek bir bileşik büyüme oranını bütün bankacılık ürünlerinin toplam maliyet oranı gibi kullanma. Teklifte hangi oran türünün yazdığını öğren, ürünün ödeme/getiri modelini onunla eşleştir.
Karşılaştırmayı eşit süre ve kapsamla kur
İki seçenek için anapara, süre, getiri eklenme zamanı ve kesinti kapsamı aynı olmalıdır. Sonucu yalnız yuvarlanmış yüzdeyle yeniden üretmek yerine tam katsayıyı koru. Buradaki %3 oranı bir banka önerisi veya piyasa fiyatı değildir.
Kendi hesabın için kontrol listesi
- Oranın aylık mı yıllık mı olduğunu belirle.
- Kazancın anaparaya ne zaman eklendiğini yaz.
- Vergi, masraf ve yeniden yatırım varsayımını eşitle.
Açıklamalı hesap örnekleri
Yıllık nominal %36, tek dönem
Bir yıl sonunda 13.600 TL oluşur.
Gelecek değer: 13.600 ₺
Örneği araçta aç →Yıllık nominal %36, aylık bileşik
Aylık dönem oranı %3 olur ve gelecek değer yaklaşık 14.257,61 TL hesaplanır.
Gelecek değer: 14.257,61 ₺
Örneği araçta aç →Sık sorulan sorular
%42,58 bütün masrafları içeren yıllık maliyet mi?
Hayır. Bu yazıdaki sabit bileşik büyüme oranıdır; ürünün vergi ve giderleri ayrıca değerlendirilir.
Aylık %3’ü araçta hangi alana yazmalıyım?
Bu araç yıllık nominal oran ister. Aylık %3 senaryosu için yıllık nominal 36 ve aylık sıklık seçilir.
Kaynaklar ve kapsam
- Türkiye İş Bankası — Bileşik faiz yöntemi ↗
Faizin anaparaya eklenmesi yaklaşımı; bu yazı güncel bir banka teklifi vermez.
Tablolardaki senaryolar ve hesap örnekleri HesapAtölyesi tarafından hazırlanmıştır. Kaynaklar belirtilen yöntemi veya kurum koşulunu destekler; örnek fiyatlar canlı piyasa verisi olarak sunulmaz.
İçerik incelemesi: . Kaynak ve doğrulama sürecimiz.